2019 – сүп-сар реформаһы йылы

Хәҙер сүпте бер урынға йыйырға ярамай. Йылдың төп ҡағиҙәһе тиерлек бит был. Ҡала ихаталарында хатта контейнерҙар төрлө төҫлө. Быйылдан ауылда ла ҡалдыҡтарҙы яҡындағы сүплеккә ырғытмай, ә махсус полигондарға оҙатырға өйрәнде халыҡ. Илдә сүп-сар реформаһы башланды.

Ҡырмыҫҡалы районының Сахай ауылында йәшәгән Әсфәндийәровтар “сүп-сар” реформаһын ыңғай ҡаршы ала. Яҙлы-көҙлө йыйылған ҡыйҙы элек трактор яллап түгергә тура килһә, хәҙер махсус контейнерҙар бар, тиҙәр. Ҡырмыҫҡалы районында 2018 йылдың декабрендә үк барлыҡҡа килгән махсус майҙансыҡтар яңы йылдан иғлан ителгән сүп-сар реформаһының беренсе ҡарлуғастары. Реформа ҡалдыҡтарҙы ҡайҙа етте шунда күмеүгә сик ҡуйырға вәғәҙә бирҙе. Уны башлаусылар ойошторолмаған сүплектәрҙе бөтөрмәһәк, ҡалдыҡ эшкәртеүҙе яйға һалмаһаҡ, яңы полигондар ҡороуға бөгөндән тотонмаһаҡ үҙебеҙҙең сүпкә үҙебеҙ батабыҙ, тип иҫкәртте. Бөгөн, йылдың һуңғы айы тамамланыр мәлдә үтәлгән эштең береһен һис шикһеҙ билдәләргә мөмкин – сүп-сар сығарған өсөн хаҡ түләнә. Башҡортостанда коммуналь хеҙмәттәрҙең был төрө буйынса иғәнә йыйыуҙа 100 проценттың туҡһаны үтәлә. Тиҫтә йылдар буйына тулышҡан мәсьәләне бер нисә айҙа хәл итеп буламы. Был сәмле маҡсаттың ҡиммәткә төшәсәге сер түгел. Тарифтарҙың Башҡортостан өсөн сағыштырғыһыҙ юғары булыуы уҡ ҡәнәғәтһеҙлек тыуҙырҙы. Республика башлығы түләүҙәрҙе кәметергә ҡушты.

Һөҙөмтәлә хаҡтар тәүҙә билдәләнгән кимәлдән икеләтә төштө һәм илдә иң түбәндәр иҫәбендә. Сүп-сарҙы йыйыу, сығарыу, эшкәртеү йәиһә күмеү бурысын иңенә алған яуаплы операторҙар бар сығымдарҙы “ҡалдыҡ ташлаусылар” иҫәбенә ҡапларға уйламағайны ла. Улар төбәктә тик лицензиялы полигондар файҙаланып, башҡаларын бөтөрөү, сүп-сарҙы айырым туплап, эшкәртеүсе предприятиелар булдырыу маҡсатын ҡуйҙы. Сүп тултырыр иҫке бактар яңы контейнерҙарға алмаштырылды. Төбәк операторы Өфөлә генә 150 ошондай контейнер ҡуйҙы. Парк биләмәләрендә полиэтилен, быяла, ҡағыҙ өсөн айырым пластик һауыттар урынлаштырылды. Пэт-һауыттар өсөн 50 махсус селтәр модуль ҡаралды. Республикала эшләгән 35 рәсми полигон һәм 3000 ашыу ойошторолмаған сүплекте тәртипкә килтереү муниципалитеттар иңендә. Сүп-сар йыйып уны сорттарға айырып эшкәртеүгә тапшырыуҙы йүнсел эшмәкәрлегенә әйләндергәндәр ҙә бар Өфөлә. “Мусор, гудбай” проекты теүәл ике йыл элек башланған һәм уның хеҙмәтен әле йөҙәрләгән кеше файҙалана.

Республиканың экология һәм тәбиғәтте файҙаланыу министрлығы сүп-сар сортлау комплекстарын арттырырға ниәтләй. Республикала улар 13.  Ишембай районында республикала беренсе экотехнопарк асылды. Башҡортостанда сүп эшкәртеүсе иң ҙур предприятие нигеҙендә эшләгән конвейер тәүлегенә 180 тонна ҡалдыҡ үткәрә. Артабан ҡалдыҡ төрҙәрен икенсе сеймал итеп ҡулланыу сараһы күрелә.

Тәбиғәткә һаҡсыл мөнәсәбәт тәрбиәләүҙе экологик наҙанлыҡтан ҡотолоуҙан башларға тәҡдим ителә.  Эшкә иң тәүҙә балалар тотондо. Башҡаланың Киров, Дим районы мәктәптәре менән балалар баҡсалары  “Барыһы ла беҙҙән башлана” тигән проект иғлан итте. Уҡыусылар экология дәрестәре ойоштороп, ҡалдыҡтарҙы айырым ташларға өйрәнә. Сүп-сарҙы айырып йыйыу тәртибен мауыҡтырғыс бәйгеләрҙә ҡатнашып нығыта.

Сүп-сар реформаһы Башҡортостандың 5 көнүҙәк мәсьәләһе иҫәбендә. Ҡалдыҡтар тулы контейнерҙарҙы көн дә күҙәтергә мәжбүр кешеләр сараһыҙҙан Инцидентҡа мөрәжәғәт яҙа. Декабрь башында Радий Хәбиров муниципалитеттарға һәр ошондай осраҡты видеокәңәшмәлә тикшерергә саҡырҙы.

2020 йылдың беренсе ғинуарынан сүп-сар реформаһы дауам итә. Башҡала һәм республиканың бер нисә районында сүп-сар сығарғанға хаҡтар үҙгәрә. Тарифтар буйынса дәүләт комитеты раҫлаған документҡа ярашлы, әле ҡаты көнкүреш ҡалдыҡтарының бер кубометры өсөн халыҡ — 447 һум да 4 тин түләй. Яңы йылдан ул кәмей, кубометр хаҡы 445 һум 86 тин була. Тик оҙаҡҡа түгел. 2020-се йылдың июленән тариф 22 һум 89 тингә артасаҡ, беҙҙең кеҫәнән сүп кубометры өсөн 468 һум да 75 тин сығасаҡ. Экология белемен камиллаштырырға тормош үҙе мәжбүр итә. 

Ғәмәлдә кеше тормошонда һис үҙгәреш юҡ. Ҡалдыҡ ташлауҙар ҡәҙимгесә. Бәлки, сүп-сар тормошо башҡа тәртипкә һалынған. Ул ошо һауыттарҙан полигонға, полигондан сорттарға айырылып йә эшкәртеүгә, йә … башҡа ергә ебәрелә, йәғни ғәҙәттәгенән оҙонораҡ юл үтә. Әлегә беҙгә сүп-сар йыйыр урындар билдәләнде, ҡалдыҡтарҙы ҡайҙа ташларға һәр кем аңлай.    

Смотрите нас в YouTube


һУҢҒЫ ХӘБӘРҘӘР

Смотреть видео  “Башҡортостан 24” каналында “Өфө кистәре” | ГТРК «Башкортостан»

“Башҡортостан 24” каналында “Өфө кистәре”

 “Башҡортостан 24” каналында яңы проект башлайбыҙ, ул  бөгөн кис эфирға сыға.  “Өфө кистәре” тип аталған тапшырыуҙы Республика халыҡ ижады үҙәге  директоры Артур Әлибәков алып бара. Унда билдәле музыканттар  башҡорт халыҡ йырҙарының һәм көйҙәренең тарихы, башҡарыу...

2 июня 2020
Смотреть видео  Бөтә Донъя башҡорттары ҡоролтайы ойошторолоуға 25 йыл! | ГТРК «Башкортостан»

Бөтә Донъя башҡорттары ҡоролтайы ойошторолоуға 25 йыл!

Бөтә Донъя башҡорттары ҡоролтайы ойошторолоуға 25 йыл. Йәмәғәт тормошоноң нескә, әммә алыштырғыһыҙ мөһим бер даирәһенә әүерелгән ҡоролтай хәрәкәтенең сирек быуат дауамында өлгәшкән ҡаҙаныштарына, бөгөн бойомға ашырган эшмәкәрлегенә һәм киләсәккә бағлаган өмөттәренә хәбәрсебеҙ Нәфисә Кинйәбаева...

2 июня 2020
Смотреть видео 1 июндән ғәмәлгә ингән үҙгәрештәр | ГТРК «Башкортостан»

1 июндән ғәмәлгә ингән үҙгәрештәр

Рәсәйҙә эске туризм өсөн сикләүҙәр алына. Изоляцияның беренсе өлөшөндә медицина лицензияһы булған шифаханалар ҡайтанан эш башлай. Яңылыҡтарҙың береһе өс йәштән 16  йәшкә тиклемге балалар өсөн пособиелар түләүгә бәйле. Хеҙмәт кенәгәләренең дә хәҙер электрон варианты буласаҡ. Беренсе июндән үҙ...

2 июня 2020
Смотреть видео Һыу инеү миҙгеле ҡасан башлана? | ГТРК «Башкортостан»

Һыу инеү миҙгеле ҡасан башлана?

Рәсәй Ҡулланыусылар хоҡуҡтарын күҙәтеү хеҙмәте башлығы Анна Попова пляждарҙа битлек кеймәҫкә лә ярай, тип белдерҙе. Шулай ҙа  арауыҡ һаҡларға саҡырҙы ул. Башҡортостан халҡынан  да һыу ингәндә хәүефһеҙлек сараларын күреү талап ителә. Һыу инеү миҙгеле быйыл 1-енән 10 июнгә күсерелде....

2 июня 2020
Смотреть видео Сауҙа үҙәктәрен асырға, лагерҙарҙы әҙерләргә, күнекмәләрҙе башларға | ГТРК «Башкортостан»

Сауҙа үҙәктәрен асырға, лагерҙарҙы әҙерләргә, күнекмәләрҙе башларға

Башҡортостанда COVID-19 вирусының таралыу тиҙлеге кәмеүгә бара. Был турала кисә төбәк башлығы менән үткән оператив кәңәшмәлә һаулыҡ һаҡлау министры Максим Забелин белдерҙе. Уның әйтеүенсә башлыса 50 йәшкә тиклемге граждандарҙың коронавирусҡа тестары ыңғай һөҙөмтә күрһәтә. 65 йәштән өлкәндәрҙең...

2 июня 2020
Смотреть видео Нефтекамала букмекер салоны урынына ҡомарлы уйындар залы асҡандар | ГТРК «Башкортостан»

Нефтекамала букмекер салоны урынына ҡомарлы уйындар залы асҡандар

Нефтекама ҡалаһында букмекер контораһы исемле аҫтында йәшенеп эшләгән уйын клубын тикшерҙеләр. Закон боҙоусыларҙы ҡулға алыр өсөн көс структураларына махсус операция үткәрергә тура килгән. Был компанияның букмекер контораһы исемлегендә йәшерен эшләп килеүе һәм кешеләрҙе ылыҡтырыуы күптән билдәле...

1 июня 2020
Смотреть видео Легаль булмаған такси водителдәрен яуапҡа тарттыралар | ГТРК «Башкортостан»

Легаль булмаған такси водителдәрен яуапҡа тарттыралар

Легаль булмаған такси машиналары  йәнә тикшереү органдарының иғтибар үҙәгендә.  Рәсәй Ҡулланыусылар хоҡуғын  күҙәтеү хеҙмәте Башҡортостан идаралығы юл хәүефһеҙлеге дәүләт инспекцияһы менән берлектә рейдҡа сыҡты. Хәҙер  юл ҡағыҙын тикшереүҙән тыш санитар нормаларҙың үтәлеүе...

1 июня 2020
Смотреть видео Спиртлы эсемлектәр һатыусы кибеттәр өсөн яңы ҡағиҙә | ГТРК «Башкортостан»

Спиртлы эсемлектәр һатыусы кибеттәр өсөн яңы ҡағиҙә

Торлаҡ йорттарҙа алкоголь эсемлектәр һатыу тыйыла. Өфөлә күп ҡатлы йорттарҙа һәм улар янындағы биләмәләрҙә майҙаны 25 квадрат метрҙан әҙерәк булған йәмәғәт туҡланыу урындарының эшмәкәрлеген тыйыусы закон ҡабул иттеләр. Был кафела закондағы яңы үҙгәрештәр тураһында ишетмәгәндәр. Элеккеләрен дә...

1 июня 2020
Смотреть видео  “Алға” иҡтисади зонаһы төҙөләсәк | ГТРК «Башкортостан»

“Алға” иҡтисади зонаһы төҙөләсәк

Рәсәй Хөкүмәте рәйесе Михаил Мишустин Башҡортостанда “Алға” айырым иҡтисади зона булдырыу тураһындағы Күрһәтмәне раҫланы. Был турала Башҡортостан башлығы Радий Хәбиров социаль селтәрҙәрҙә яҙып сыҡты.  Яңы проект Азиялағы иң ҙур газ һәм химия тауарҙары кластеры буласаҡ. Тап ул урындағы ҡаҙнаға...

1 июня 2020
Смотреть видео Башҡортостан райондары дауылдан зыян күрҙе | ГТРК «Башкортостан»

Башҡортостан райондары дауылдан зыян күрҙе

Уҙған кис республика райондары аша уҙған дауыл арҡаһында зыян күргән ауылдар ҙа бар. Шишмәлә, мәҫәлән, боҙборсаҡтар сейә емешенән ҙурыраҡ булған. Өфө районында яуған боҙборсаҡтың диаметры 4 сантиметрға тиклем етте. Ә Бүздәктә иһә дауыл мәлендә йорттарҙың ҡыйыҡтары емерелә. Хәлдәр Ҡаңны Төркәй...

1 июня 2020
Яндекс.Метрика